Ballkani Perëndimor me plan për të zhdukurit

Vendet e Ballkanit Perëndimor prej sot bëhen pjesë e një plani të përbashkët veprimi për të zgjidhur çështjen e personave të zhdukur, temë kjo që ka dominuar mosmarrëveshjet midis këtyre vendeve që nga fillimi i luftërave në ish-Jugosllavi në fillim të viteve 90-ta.

Përmes aktiviteteve konkrete, plani do të ndihmonte në zgjidhjen e rasteve të 12 mijë njerëzve të cilët edhe sot konsiderohen të zhdukur. Drejtori i programit për Ballkanin Perëndimor në Komisionin Ndërkombëtarë për Persona të Zhdukur, në një intervistë për Shërbimin e Ballkanit të Radios Evropa e Lirë thotë se çështja e personave të zhdukur është faktor kyç për normalizimin e raporteve ndërmjet vendeve të Ballkanit dhe së në këtë kuadër, edhe në normalizimin e raporteve ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.

“Numri i madh i personave të zhdukur nga të dyja palët, në Kosovë është sigurisht pengesë e madhe në normalizimin e raporteve ndërmjet Prishtinës dhe Beogradit dhe pikërisht për shkak të kësaj pres që të fillojë zgjidhja e çështjes së personave të zhdukur dhe të identifikohen sa më shumë persona që janë zhdukur gjatë luftimeve në Kosovë. Mendoj se kjo në njëfarë mënyre do ta relaksonte procesin e normalizimit të raporteve. Në këtë kuptim zgjidhja e problemit të të zhdukurve ka rëndësi të madhe”.

Nënshkrimi i këtij plani sipas Holliday është demonstrim i vullnetit politik të këtyre vendeve për t’i dhënë fund këtij problemi, edhe pse sipas tij, përparime të rëndësishme janë arritur për zgjidhjen e problemit të personave të zhdukur.

Ai thotë se nga 40 mijë persona sa janë regjistruar si të zhdukur në rajonin e Ballkanit Perëndimor deri më tash rreth dy të tretat e këtij numri janë identifikuar përderisa mbesin edhe rreth 12 mijë persona që konsiderohen të zhdukur.

“Pas të gjitha konflikteve në ish-Jugosllavi po flasim për konfliktet në Bosnje, Kroaci dhe Kosovë, rreth 40 mijë njerëz janë regjistruar si të zhdukur. Deri më tani dy te tretat e rasteve janë zgjidhur gjë që është sukses i cili tregon se procesi ka qenë shumë efikas. Megjithatë, rreth 12 mijë njerëz edhe më tutje janë të zhdukur në gjithë rajonin. Numri më i madh i tyre është në Bosnje Hercegovinë, midis 7 dhe 8 mijë, ende janë rreth 2 mijë të zhdukur gjatë luftës në Kroaci dhe një numër i ngjashëm në Kosovë gjatë konfliktit të viti 1998-99”.

“Pra edhe nëse janë arritur rezultate të jashtëzakonshme në rajon gjatë njëzet viteve të fundit, për familjet e këtyre 12 mijë personave që ende mungojnë, ende ka shumë punë për t’u bërë,”, u shpreh Holliday.

Pjesa më e ndjeshme e këtij procesi janë personat e identifikuar gabimisht. Ky plan që vendet e Ballkanit nënshkruajnë sot, sipas Methew Holliday parasheh zhvillimin e pilot projekteve të cilat në thelb do të trajtojnë çështjen e mbetjeve mortore të paidentifikuara.

“Vetëm të sqaroj, janë rreth 4 mijë raste në të gjithë rajonin si N.N ( të paidentifikuar). Për të qenë i qartë, Komisioni Ndërkombëtar për Persona të Zhdukur ka marrë një profil të ADN-së për secilin prej këtyre rasteve, por këto profile nuk përputhen me asnjë nga mostrat e referencës që kemi marrë nga familjet e personave të zhdukur, të cilët ende janë në kërkim të të afërmve të tyre”, tha ai.

“Ne besojmë se kjo situatë është trashëgimi e kohës kur personat u identifikuan pa përdorur testin e ADN-së. Ne nuk themi se kemi pasur numër të madh të identifikimeve të gabuara, por vetëm se ka raste të personave të identifikuar gabimisht”, theksoi Holiday.

“Është një efekt i caktuar domino me të cilin jemi duke i përballur sot, tek i cili ka ardhur nga rastet kur familjarët kanë identifikuar të afërmit e tyre dhe i kanë varrosur me gjërat të cilat ndoshta i kanë takuar një personi tjetër. Në atë rast, familja e atij personit tjetër nuk do ta mbyllë kurrë këtë kapitull të jetës së tyre”, nënvizoi ai.

Plani kornizë të cilin vendet e Ballkanit Perëndimor e nënshkruajnë sot në Hagë vjen pasi në korrik të këtij viti kryeministrat e Ballkanit Perëndimor, në kuadër të një samiti në Londër, nënshkruan deklaratën për zgjidhjen e çështjes së personave të zhdukur gjatë luftërave në ish-Jugosllavi.

Përmbajtjet që i merr PaCensurë nga burime tjera nuk i nënshtrohen licencës Creative Commons 1.0, e cila përndryshe është e zakonshme, për përmbajtjet të cilat i plason kjo platformë mediatike. Ju lutemi, konsultohuni me buruesit për marrje të përmbajtjeve të tilla.

Pa Censurë botohet në www.pacensure.com dhe mund të merren në tërësi, sipas licencës Creative Commons 4.0.